Quantum Technology in Andhra Pradesh: ప్రపంచ ప్రముఖ సాంకేతిక దిగ్గజ సంస్థ మైక్రోసాఫ్ట్, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో క్వాంటమ్ కంప్యూటింగ్ సౌకర్యం స్థాపించడానికి ముందడుగు వేసింది. మొత్తం రూ.1,772.08 కోట్ల పెట్టుబడితో ఈ ప్రాజెక్ట్ను అమలు చేయాలని ప్రతిపాదించింది. ఇందులో భాగంగా, అమరావతి క్వాంటమ్ వ్యాలీలో 1,200 క్యూబిట్ సామర్థ్యమున్న (50 లాజికల్ క్యూబిట్స్) అత్యాధునిక క్వాంటమ్ కంప్యూటర్ ఏర్పాటు చేయనుంది. ఈ సదుపాయం కోసం క్వాంటమ్ వ్యాలీ భవనానికి ఆనుకుని 4,000 చదరపు అడుగుల విస్తీర్ణంలో ప్రత్యేక భవనం సిద్ధం చేస్తున్నారు. ఈ భవన నిర్మాణానికి క్యాపిటల్ రీజియన్ డెవలప్మెంట్ అథారిటీ (CRDA) 50 ఎకరాల స్థలాన్ని కేటాయించింది.
![]() |
| Quantum Technology in Andhra Pradesh |
అమరావతి క్వాంటమ్ వ్యాలీ టెక్ పార్క్ - జనవరి 2026 నాటికి సిద్ధం
రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ప్రకటన ప్రకారం, క్వాంటమ్ వ్యాలీ టెక్ పార్క్ జనవరి 1, 2026 నాటికి కార్యకలాపాలకు సిద్ధం కానుంది. ఈ టెక్ పార్క్లో దశలవారీగా 90,000 చదరపు అడుగుల అంతర్నిర్మిత ప్రాంతంలో సూపర్ కంప్యూటర్లు ఏర్పాటు చేయనున్నారు. ఇది దేశీయ, అంతర్జాతీయ క్లయింట్లకు అధునాతన సేవలు అందించే కేంద్రంగా మారనుంది.
Also Read: తీరప్రాంతం ఆంధ్రప్రదేశ్కు వరమా లేక శాపమా?
IBM తో భాగస్వామ్యం - 133 క్యూబిట్ క్వాంటమ్ కంప్యూటర్
క్వాంటమ్ వ్యాలీ ప్రాజెక్ట్లో భాగంగా 133 క్యూబిట్ సామర్థ్యమున్న క్వాంటమ్ కంప్యూటర్ ఏర్పాటు కోసం IBM ఇప్పటికే ప్రభుత్వంతో ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. ఈ భాగస్వామ్యం ద్వారా పరిశోధన, అభివృద్ధి కార్యకలాపాలకు కొత్త దశను తెరవనుంది.
అమరావతి క్వాంటమ్ వ్యాలీ డిక్లరేషన్
రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఇప్పటికే ‘అమరావతి క్వాంటమ్ వ్యాలీ డిక్లరేషన్’ ను రూపొందించింది. ఈ ప్రణాళిక ప్రకారం, 2029 జనవరి 1 నాటికి 1 బిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడులను సమీకరించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. సిలికాన్ వ్యాలీ తరహాలో శక్తివంతమైన ఆవిష్కరణ పర్యావరణాన్ని నిర్మించి, అమరావతిని దేశంలోనే తొలి క్వాంటమ్ వ్యాలీగా అభివృద్ధి చేయడమే ఈ యజ్ఞానికి ప్రధాన ఉద్దేశ్యం.
జపాన్ ఫుజిసు కంపెనీ ఆసక్తి
క్వాంటమ్ వ్యాలీలో పెట్టుబడులు పెట్టడానికి జపాన్ కు చెందిన ఫుజిసు సంస్థ కూడా ముందుకొచ్చింది. ఈ సంస్థ 64 క్యూబిట్ క్వాంటమ్ కంప్యూటర్ ఏర్పాటు చేయడంతో పాటు, రిసెర్చ్ అండ్ డెవలప్మెంట్ ఇనీషియేటివ్ కింద నిధులలో 50 శాతం వాటా పెట్టి ఫ్యాబ్రికేషన్ ఫెసిలిటీ సెంటర్ స్థాపించేందుకు ప్రతిపాదనలు తెచ్చింది.
మౌలిక సదుపాయాల విస్తరణ
ప్రభుత్వం దశలవారీగా 90 లక్షల చదరపు అడుగుల విస్తీర్ణంలో క్వాంటమ్ పరిశోధన మౌలిక సదుపాయాలు కల్పించేందుకు ప్రణాళికలు రూపొందిస్తోంది. నిర్మాణంలో ఉన్న ఐకానిక్ టవర్ ద్వారా 40 వేల చదరపు అడుగుల స్థలం పరిశోధన అవసరాల కోసం అందుబాటులోకి రానుంది.
దేశంలో తొలి ఫుల్ స్టాక్ క్వాంటమ్ వ్యాలీ టెక్ పార్క్
దేశంలోనే తొలి ఫుల్ స్టాక్ క్వాంటమ్ వ్యాలీ టెక్ పార్క్ను స్థాపించేందుకు IBM ఇప్పటికే TCS, L&T సంస్థలతో అవగాహన ఒప్పందాలు కుదుర్చుకుంది. ఇటీవల జరిగిన క్వాంటమ్ వ్యాలీ వర్క్షాప్లో IBM తన 156 క్యూబిట్ ‘హోరాన్ ప్రాసెసర్’ మోడల్ ను ప్రదర్శించింది.
అంతర్జాతీయ గుర్తింపు - క్వాంటమ్ టెక్నాలజీ భవిష్యత్
క్వాంటమ్ సైన్స్, దాని అనువర్తనాలపై అవగాహన పెంచేందుకు ఐక్యరాజ్యసమితి 2025 సంవత్సరాన్ని ‘అంతర్జాతీయ క్వాంటమ్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ ఇయర్’గా ప్రకటించింది. నిపుణుల అంచనాల ప్రకారం, క్వాంటమ్ టెక్నాలజీ 2030 నాటికి ప్రపంచాన్ని మార్చివేసే గేమ్-ఛేంజింగ్ రంగంగా అభివృద్ధి చెందనుంది.
IBM తో భాగస్వామ్యం - 133 క్యూబిట్ క్వాంటమ్ కంప్యూటర్
క్వాంటమ్ వ్యాలీ ప్రాజెక్ట్లో భాగంగా 133 క్యూబిట్ సామర్థ్యమున్న క్వాంటమ్ కంప్యూటర్ ఏర్పాటు కోసం IBM ఇప్పటికే ప్రభుత్వంతో ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. ఈ భాగస్వామ్యం ద్వారా పరిశోధన, అభివృద్ధి కార్యకలాపాలకు కొత్త దశను తెరవనుంది.
అమరావతి క్వాంటమ్ వ్యాలీ డిక్లరేషన్
రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఇప్పటికే ‘అమరావతి క్వాంటమ్ వ్యాలీ డిక్లరేషన్’ ను రూపొందించింది. ఈ ప్రణాళిక ప్రకారం, 2029 జనవరి 1 నాటికి 1 బిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడులను సమీకరించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. సిలికాన్ వ్యాలీ తరహాలో శక్తివంతమైన ఆవిష్కరణ పర్యావరణాన్ని నిర్మించి, అమరావతిని దేశంలోనే తొలి క్వాంటమ్ వ్యాలీగా అభివృద్ధి చేయడమే ఈ యజ్ఞానికి ప్రధాన ఉద్దేశ్యం.
జపాన్ ఫుజిసు కంపెనీ ఆసక్తి
క్వాంటమ్ వ్యాలీలో పెట్టుబడులు పెట్టడానికి జపాన్ కు చెందిన ఫుజిసు సంస్థ కూడా ముందుకొచ్చింది. ఈ సంస్థ 64 క్యూబిట్ క్వాంటమ్ కంప్యూటర్ ఏర్పాటు చేయడంతో పాటు, రిసెర్చ్ అండ్ డెవలప్మెంట్ ఇనీషియేటివ్ కింద నిధులలో 50 శాతం వాటా పెట్టి ఫ్యాబ్రికేషన్ ఫెసిలిటీ సెంటర్ స్థాపించేందుకు ప్రతిపాదనలు తెచ్చింది.
మౌలిక సదుపాయాల విస్తరణ
ప్రభుత్వం దశలవారీగా 90 లక్షల చదరపు అడుగుల విస్తీర్ణంలో క్వాంటమ్ పరిశోధన మౌలిక సదుపాయాలు కల్పించేందుకు ప్రణాళికలు రూపొందిస్తోంది. నిర్మాణంలో ఉన్న ఐకానిక్ టవర్ ద్వారా 40 వేల చదరపు అడుగుల స్థలం పరిశోధన అవసరాల కోసం అందుబాటులోకి రానుంది.
దేశంలో తొలి ఫుల్ స్టాక్ క్వాంటమ్ వ్యాలీ టెక్ పార్క్
దేశంలోనే తొలి ఫుల్ స్టాక్ క్వాంటమ్ వ్యాలీ టెక్ పార్క్ను స్థాపించేందుకు IBM ఇప్పటికే TCS, L&T సంస్థలతో అవగాహన ఒప్పందాలు కుదుర్చుకుంది. ఇటీవల జరిగిన క్వాంటమ్ వ్యాలీ వర్క్షాప్లో IBM తన 156 క్యూబిట్ ‘హోరాన్ ప్రాసెసర్’ మోడల్ ను ప్రదర్శించింది.
అంతర్జాతీయ గుర్తింపు - క్వాంటమ్ టెక్నాలజీ భవిష్యత్
క్వాంటమ్ సైన్స్, దాని అనువర్తనాలపై అవగాహన పెంచేందుకు ఐక్యరాజ్యసమితి 2025 సంవత్సరాన్ని ‘అంతర్జాతీయ క్వాంటమ్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ ఇయర్’గా ప్రకటించింది. నిపుణుల అంచనాల ప్రకారం, క్వాంటమ్ టెక్నాలజీ 2030 నాటికి ప్రపంచాన్ని మార్చివేసే గేమ్-ఛేంజింగ్ రంగంగా అభివృద్ధి చెందనుంది.
